Alergia – co ją wywołuje i jak sobie z nią radzić

Alergia – potocznie zwane uczuleniami to jedne z bardziej powszechnych schorzeń, jakie dotykają światową ludność. Polskie Towarzystwo Alergologiczne szacuje, że z różnymi ich rodzajami boryka się aż połowa ziemskiej populacji. Czym jest alergia i w jaki sposób jej przeciwdziałać?

Alergia – czym właściwie jest?

Określenie to ukuł w 1906 r. austriacki lekarz Clemens Peter von Pirquet. Termin „alergia” został stworzony na bazie dwóch greckich słów – alios (inny) i ergos (reakcja), oznacza więc w dosłownym tłumaczeniu odmienną reakcję. Wedle dzisiejszej wiedzy, dolegliwość ta nie jest niczym innym, jak upośledzoną odpowiedzią organizmu na oddziaływanie substancji będących jego alergenami, czyli czynników, na które z jakichś powodów jest on szczególnie wrażliwy. Po wejściu czynników drażniących w kontakt z tkankami organizmu dochodzi do różnego typu reakcji alergicznych.

Co może uczulać?

Substraty, które u poszczególnych osób powodują występowanie alergii mogą być bardzo różne. Czynniki drażniące dane organizmy to m.in. kurz, pyłki roślin, a także produkty żywnościowe. To, co nas uczula, zwykle determinuje przebieg alergii i narzuca jej symptomy.

Objawy alergii

Przejawy nadwrażliwości na poszczególne substancje bywają łagodne, ale niekiedy mogą wystąpić bardziej uciążliwe, a nawet niebezpieczne dla zdrowia i życia pacjenta jej oznaki. Wśród relatywnie delikatnych symptomów uczulenia wyróżnić można w odniesieniu do poszczególnych części ciała objawy dotyczące:

  • nosa –swędzenie, obrzmienie śluzówki katar (zazwyczaj w postaci wodnistej wydzieliny), a także kichanie oraz uczucie zatkania;
  • oczu – swędzenie, pieczenie, zaczerwienienie, łzawienie;
  • dróg oddechowych – świsty i kaszel;
  • uszu – uczucie zatkania oraz upośledzenie zmysłu słuchu z powodu niedrożności trąbki Eustachiusza;
  • skóry – wypryski i obrzęki;
  • głowy – bóle, uczucie ociężałości.

Do groźniejszych objawów alergii zaliczyć można m.in trudności w oddychaniu oraz wstrząs anafilaktyczny. Jest to ogólnoustrojowa reakcja alergiczna organizmu charakteryzująca się jednoczesnym występowaniem wielu symptomów w różnych częściach organizmu. Podczas anafilaksji zazwyczaj mamy do czynienia z występowaniem wysypki; kłopotów z oddychaniem; bólu brzucha; biegunki i wymiotów. W trakcie wstrząsu anafilaktycznego zwykle dochodzi do dużego spadku ciśnienia tętniczego u pacjenta, co stanowi chorobę realnie zagrażającą jego życiu. Objaw ten najczęściej występuje po ukąszeniu przez owada, ale może go również spowodować spożycie określonej żywności lub przyjęcie leku, na który ma się uczulenie.

Schorzenia alergiczne

Osoby zmagające się z nadwrażliwością na poszczególne substancje, są szczególnie podatne na rozwój w ich organizmach pewnych dolegliwości. Należą do nich m.in.:

l zwany katarem siennym alergiczny nieżyt nosa -zapalenie błony śluzowej, którego symptomami przeważnie są: kichanie; swędzenie nosa; wodnisty katar; uczucie zatkania; bóle głowy; problemy ze snem i skupianiem uwagi oraz przemęczenie; niekiedy katar sienny łączy się z zapaleniem spojówek;

l astma – schorzenie układu oddechowego powodujące trudności z łapaniem powietrza, często idzie w parze z pyłkowicą;

l atopowe zapalenie skóry – przewlekła dolegliwość, która cechuje się występowaniem czerwonych swędzących grudek na skórze;

l atopowe zapalenie spojówek – schorzenie oczu, które cechują przekrwienie i łzawienie spojówek.

Każde z tych schorzeń jest typowym dla innego rodzaju alergii. Dolegliwości układu oddechowego (m.in. astma i pyłkowica), a także katar sienny to schorzenia charakterystyczne dla uczuleń na pyłki; atopowe zapalenie spojówek często pojawia się u osób, dla których czynnikiem drażniącym jest zwierzęca sierść, a atopowe zapalenie skóry to częstokroć symptom alergii pokarmowych. Wedle danych dostępnych na stronie producenta przeciwalergicznego leku Claritine, najpowszechniejszym z tych schorzeń jest katar sienny – boryka się z nim 24-30% alergików. Różnego rodzaju pokrzywki i wypryski skórne dotyczą od 5 do 8% chorych, a objawy astmy obserwuje u siebie 9-11% uczulonych.

Czym walczyć z alergią?

Pierwszym krokiem, jaki należy wykonać chcąc pozbyć się objawów alergii, jest wyeliminowanie ze swojego otoczenia czynników odpowiedzialnych za jej występowanie. Niekiedy bywa to bardzo trudne, ponieważ nie zawsze znamy swój alergen. W jego zdefiniowaniu pomocne bywają testy alergiczne, polegające na podawaniu w formie aerozoli, aplikowaniu na zadrapaną skórę (tzw. test skaryfikacyjny) lub podskórnym wstrzykiwaniu przez lekarza próbek różnych substancji i obserwowaniu reakcji pacjenta. W ramach wspomagania testów alergicznych, warto obserwować swoje otoczenie i sprawdzać, w pobliżu czego (rośliny, zwierzęta) objawy alergii nasilają się. W leczeniu ( a raczej łagodzeniu symptomów) alergii pomocna jest także farmakologia – hamujące obrzęk błony śluzowej oraz likwidujące takie objawy jak kichanie, pokrzywka czy swędzenie i łzawienie oczu. Leki przeciwhistaminowe korzystnie działające na układ oddechowy glikokortykosteroidy i metyloksantyny; rozszerzające dolne drogi oddechowe cholinolityki; leki, których zadaniem jest pobudzanie receptorów alfa i beta-adrenergicznych, a w konsekwencji rozkurczanie naczyń dróg oddechowych, a także użyteczne w profilaktyce alergii kromony. W przypadku szczególnie groźnych reakcji uczuleniowych, gdzie leki antyhistaminowe o łagodnym działaniu zawodzą, podaje się adrenalinę.

Alergia to dolegliwość nie tylko uciążliwa, ale często niebezpieczna. Nie wolno więc jej lekceważyć.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *